Geçmişin Hesaplaşması ve Kilisenin Serin Sessizliği
"Baba, neden aramıyorsun? Ne oldu, hani bugün arayacaktık?"
Sustu. Babam gözlerimin içine bakamıyordu; o hayran olduğum, dağ gibi duran kahramanımın bir anda dili tutulmuştu. Gözlerindeki o amansız gölgeyi ilk kez görüyordum.
Siz hiç babanızın sırdaşı, tek güvenli limanı oldunuz mu? Omuzlarınıza binen o asırlık yükün, o devasa sorumluluğun altından nasıl kalkacağınızı bilemediğiniz anlar oldu mu? Benim için o an, işte o andı.
"Sen çok onurlu ve çok sağlam bir delikanlısın oğlum," dedi sonunda. "Hiç kimseyi yarı yolda bırakmazsın, biliyorum. Sana güveniyorum." Yine sustuk ikimiz de. Yavaşça gözlerini kapadı ve son sözünü söyledi: "Eve git. Bize bir hafta yetecek kadar kıyafet topla, bavulla gel."
Hiç soru sormadan, sorgulamadan eve koştum; aceleyle ne bulduysam bir bavula doldurdum. Babama göz kulak olmam gerektiğini biliyordum ama onu kimden ve neden koruyacaktım? Zihnimdeki tek rota İstanbul'du: Arayacağımız kişiden emaneti alıp hemen dönecektik. Benim küçük, saf dünyamda her şey bu kadar netti. Meğer o arama, yıllardır kül altında bekleyen yarım kalmış bir hesabın fitilini ateşleyecekmiş.
Bavulla dükkâna döndüğümde babam ahizeyi yeni yerine koyuyordu. Ben yokken o numarayı dükkânın sabit telefonundan çevirmiş, karşıdaki sesle kısaca konuşmuştu. Kapıdan girerken duyabildiğim tek cümlesi şuydu: "Yola çıkıyoruz." Ardından evi arayıp annemize yola çıkmamız gerektiğini bildirdi. Bavulu kapıda bekleyen taksiye yükledik ve taksi hareket etti.
Şehrin çıkışında, otogara yaklaşırken babam birden şoföre seslendi: "Çek sağa. Vazgeçtim, biraz mola verelim. Sonra sen bizi Mardin garajına götür."
İstanbul değil, Mardin... Neden? Sormaya cesaret edemedim.
Yol kenarındaki bir benzin istasyonunda durduk. Babamla taksici çay ocağına yönelirken içimdeki huzursuzluk katlanıyordu. "Baba, hava serin, biraz üşüdüm; ceketini bari giyeyim," dedim. Ceketi sırtıma alırken iç cebini yokladım. O buruşuk kâğıt oradaydı.
Babamla taksicinin arkasını dönmesini fırsat bilip istasyonun dışındaki sarı ankesörlü telefona koştum. Cebimden çıkardığım jetonu yuvaya attım, kâğıttaki numarayı titreyen ellerle çevirdim.
Telefonu açan, az önce babamın konuştuğu adamdı. Heyecandan ve meraktan soluk soluğa, "Ben Mehmet'in oğluyum," dedim. Adamın sesi buz gibi ve kararlıydı; hattan sanki o yılların soğuk rüzgârı esiyordu. Neler olduğunu anlattım. Beni dinledikten sonra kesin bir sesle şöyle dedi:
"Sakın babanı Mardin'e götürme! Nedenini sana açıklayamam ama sakın oraya götürme! Onu oyala, hiçbir yere gitmeyin. Ben yarın oradayım."
Ahizeyi kulağından uzaklaştırıp yanındaki birine seslendiğini duydum: "Anlaşıldı... Mehmet gelmeyecek. Benim gidip onları almam lazım." Sonra yeniden bana döndü: "Burada törenimiz var evlat. Herkes sizi bekliyor!"
"Hangi tören?" diyemeden jeton bitti; hat, gürültülü bir kapanma sesiyle kesildi.
Taksiye döndüğümde babam biraz sakinleşmiş görünüyordu ama bunun fırtına öncesi sessizlik olduğunu biliyordum. "Baba, bence dönelim. Dükkânda sakin kafayla konuşalım," dedim.
Bana baktı ve tek kelime etti: "Yok."
Gözlerimi gözlerine diktim: "Baba, hiçbir yere gitmiyoruz! İstersen bana kız, istersen bağır çağır ama buradan bir adım bile gitmiyoruz!"
Üzerimdeki ceketi geri istedi. İç cebini yokladı, sonra yüzüme dik dik baktı. Anlamıştı. "Aradın, değil mi?" diye fısıldadı. "Geliyorlar mı?"
Boğazım düğümlendi: "Evet... Ama kim geliyor baba?"
Bana hafifçe, buruk ve acı bir tebessümle baktı: "Artık o sırrı öğrenme zamanın geldi oğlum."
Sonra şoföre döndü. Sesi yorgundu: "Geri dönüyoruz. Bizi eve bırak."
O gece evde çıt çıkmadı. Sabahın ilk ışıklarıyla, sokaklar henüz uyanmamışken babam başucumda bitti: "Kalk, gidiyoruz."
Evimize birkaç adım mesafedeki Süryani kilisesinin önüne geldik. Babam ağır demir kapıyı çaldı. Kilisenin bekçisi, sanki saatlerdir orada bekliyormuş gibi hemen açtı. İçeri girdik. Babam ona yalnızca, "Bize iki saat ver, dışarıda kimse olmasın," dedi. Sessiz, ayaz kokan loş sıralara oturduk.
Ve babam, o demir kapının ardında, yıllardır kimseye açmadığı o kilitli sandığı ilk kez açtı.
Anlatmaya başladığında sesindeki o titreme hâlâ kulaklarımda.
"Ben senin yaşlarındaydım oğlum," dedi. "Deli fişek bir delikanlı... Papazın kız kardeşi her pazar şu sırada otururdu." Eliyle önümüzdeki sırayı gösterdi. "Ben de kapının dışında, onu bir kez görebilmek için saatlerce beklerdim."
Birbirlerine sevdalanmışlar. Ama o yıllarda böyle bir sevdanın önünde aşılmaz duvarlar varmış. Ailelerin ve devrin baskısı ağırlaşınca kızın ailesi buradan göç etme kararı almış. Babam herkese kafa tutmuş, ama iş kendi ailesine gelince karşı gelememiş. Ne yaptıysa o kadim duvarlar arasında bu aşkı koruyamamış.
"Her şeyin tepetaklak olduğu gün, askere gittiğim gündü," dedi. "Döndüğümde onlardan geriye kilitli bir kapı kalmıştı."
Hangi cümleyi bitirse yutkunuyor, "Annenden çok çok önceydi oğlum," diye ekliyordu.
Ben ise yalnızca dinliyor, o onurlu adamın karşısında adeta eriyordum. Geçmişte sevdiği kızın şimdi nerede, ne halde olduğunu kendisi de bilmiyordu. Mardin'de, o yıllarda aralarına nifak sokan, bu sevdaya zehir saçan biri varmış.
"Tek amacım o adamın karşısına geçip iki çift laf etmekti," dedi. "Bu hesabı kapatmak."
Dayanamayıp sözünü kestim: "Baba, artık unutsan mı? Olan olmuş, geçmiş geçmişte kaldı. Bekleyip öğreneceğiz neler olduğunu. Ama İstanbul'a gidecekken bizi almaya gelecek olan o gizemli adam kim? O emaneti neden burada veremiyorlar?"
Sorularım havada kaldı. Ne kadar ısrar ettiysem o demir iradeyi aşamadım.
İki saatin sonunda kiliseden çıktık. Bekçi kapıyı arkamızdan kilitleyip bizimle birlikte kilisenin hemen yanındaki köşebaşı kahvehaneye geldi. Sade bir kahvaltı söyledik ama babamın huzursuzluğu elindeki çay bardağını bile titretiyordu.
Tam o sırada kahvehanenin duvarında asılı telefon çalmaya başladı. Kilisede telefon yoktu; mahallede bekçiye ulaşmak isteyen herkes buradan arardı. Kahveci çırağı ahizeyi kaldırdı, birkaç kelime ettikten sonra bekçiye uzattı: "Dayı, seninle görüşmek istiyorlar."
Bekçi ahizeyi alıp dinlemeye başladı. Yüzü kireç gibi bembeyaz oldu. Telefonu yavaşça kapatıp babama döndü:
"Geliyorlar... Çok yakındalar."
Babam derin bir nefes aldı, gözlerini göğe dikerek mırıldandı: "Bugün nihayet bitiyor mu, ne dersin?"
Bekçi başını öne eğdi. Titreyen sesiyle tek bir cümle fısıldadı:
"Abi... o da geliyor."
(Devam edecek)