Tarım ve hayvancılık açısından önemli bir kaynak olan Devegeçidi Baraj Gölü, aynı zamanda çok sayıda kuş ve su canlısına ev sahipliği yapıyor. 1972 yılında Devegeçidi Çayı üzerinde tarımsal sulama amacıyla inşa edilen baraj, yaklaşık 220 milyon metreküp su toplama kapasitesine sahip.
Geçen yıl su seviyesi ciddi oranda düşmüştü
Geçen yıl mevsimsel yağışların yetersiz kalması ve yaz aylarında etkili olan yoğun buharlaşma nedeniyle baraj gölündeki su seviyesi önemli ölçüde gerilemişti. Eylül ayında gölün büyük bölümünde su çekilirken, baraj neredeyse kuruma noktasına gelmişti.
Bu durum yalnızca tarımsal sulamayı değil, göl havzasında yaşayan canlıları da olumsuz etkiledi. Su seviyesindeki düşüşle birlikte kuşların beslenme ve barınma alanları da daraldı.
Bu yıl yağışlarla birlikte baraj yeniden doldu
Bu yıl ise kış aylarında etkili olan kar yağışı ve ilkbahar dönemindeki yağmurlar, Devegeçidi Baraj Gölü’nün yeniden yüksek seviyelere ulaşmasını sağladı.
Yağışların ardından baraj gölü taşma seviyesine kadar yükselirken, olası taşkınların önüne geçmek amacıyla mart-haziran döneminde 156 milyon metreküp su tahliye edildi.
Bunun yanı sıra yaklaşık 50 milyon metreküp su tarımsal sulamada kullanıldı. Tahliyeler, sulama amaçlı kullanım ve yaz aylarında yaşanan buharlaşmaya rağmen göldeki su varlığının eylül ayında da önemli ölçüde korunması dikkat çekti.
“Su olmayınca canlılık olmaz”
Dicle Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Zooloji Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Recep Karakaş, Devegeçidi Baraj Gölü Havzası’nın yalnızca tarım ve hayvancılık açısından değil, doğal yaşam bakımından da büyük önem taşıdığını söyledi.
Havzanın “Önemli Kuş Alanı” statüsüne sahip olduğunu belirten Karakaş, yılın farklı dönemlerinde çok sayıda kuş türünün bölgeyi kullandığını ifade etti.
Geçmiş yıllarda yağışların azlığı nedeniyle göldeki su seviyesinde ciddi düşüş yaşandığını aktaran Karakaş, bu yıl ise su seviyesinin daha iyi durumda olduğunu belirterek, “Su olmayınca canlılık olmaz. Dolayısıyla bu alan bu anlamda son derece önemli” dedi.
Nadir kuş türleri de görüldü
Devegeçidi Baraj Gölü’nün göçmen kuşlar açısından önemli bir yaşam alanı olduğunu belirten Karakaş, kuşların bölgede beslendiğini, dinlendiğini ve göç öncesi enerji depoladığını söyledi.
Karakaş, bu yıl kuş çeşitliliği ve gözlemlenen birey sayısında da dikkat çekici bir artış yaşandığını belirterek, karabaş martı ve flamingo gibi nadir görülen türlerin de bu yıl bölgede gözlemlendiğini aktardı.
Geçen yıl eylül ayında su seviyesinin oldukça düşük olması nedeniyle besin kaynaklarının da azaldığını ifade eden Karakaş, bunun bazı canlı türlerini olumsuz etkilediğini söyledi.
Karakaş, geçen yıl daha az sayıda bireyle temsil edilen bazı kuş gruplarının bu yıl baraj gölü havzasını çok daha kalabalık şekilde kullandığının gözlemlendiğini kaydetti.
Doğal yaşam için su seviyesi kritik
Devegeçidi Baraj Gölü’ndeki değişim, su kaynaklarının doğal yaşam açısından önemini bir kez daha ortaya koydu. Geçen yıl kuruma noktasına gelen gölün bu yıl yağışların etkisiyle yeniden canlanması, özellikle göçmen kuşlar ve diğer su canlıları için uygun yaşam alanlarının oluşmasına katkı sağladı.
Tarım arazilerinin sulanmasına katkı sunan baraj gölü, aynı zamanda bölgedeki biyolojik çeşitliliğin korunmasında da önemli bir rol üstleniyor.
Bir yıl arayla çekilen görüntülerde ortaya çıkan büyük değişim, yağışların su kaynakları üzerindeki belirleyici etkisini ve suyun doğal yaşam için vazgeçilmez olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi.
