Temeli 1890’lı yıllarda Vali Hasan Paşa tarafından Fiskaya semtinde atılan okul, 1893 yılında Diyarbekir İdadisi adıyla eğitim hayatına başladı. Farklı dönemlerde çeşitli isim ve statülerle faaliyet gösteren okul, 1953 yılından itibaren Ziya Gökalp Lisesi adıyla eğitim vermeyi sürdürüyor.
1949 yılında Yenişehir ilçesindeki bugünkü binasına taşınan okul, 1990-1991 eğitim öğretim yılından itibaren yalnızca lise düzeyinde eğitim vermeye başladı.
Birçok tanınmış isim bu okuldan mezun oldu
133 yıllık geçmişe sahip okulun mezunları arasında eski bakanlar Abdulkadir Aksu, Yusuf Azizoğlu, Mehdi Eker ve Salim Ensarioğlu'nun yanı sıra iş insanları Nihat Özdemir ve Nadire İçkale, yazar Esma Ocak ve çok sayıda siyasetçi, akademisyen ve sanatçı bulunuyor.
Okul bünyesinde ayrıca geçmiş dönemlerde kullanılan eğitim araçlarının sergilendiği İl Eğitim Tarihi Müzesi ile yaklaşık 110 yıllık bir arşiv yer alıyor.
"Mezunlarımız yıllar sonra bile okulumuzu ziyaret ediyor"
Okul Müdürü Ferat Deniz Kaya, Ziya Gökalp Anadolu Lisesinin mezunlarıyla tanınan köklü bir eğitim kurumu olduğunu söyledi.
Mezunların yıllar geçmesine rağmen okulu ziyaret ettiğini belirten Kaya, eski öğrencilerin eğitim gördükleri sınıfları ve sıraları yeniden görerek geçmişlerini yad ettiğini ifade etti.
Tarihi binanın Diyarbakır'a özgü bazalt taşından yapıldığını aktaran Kaya, yapının koruma altında olduğunu ve restorasyon çalışmasıyla tarihi dokusunun yeniden ortaya çıkarılmasının hedeflendiğini belirtti.
Kaya, okulun arşivinde eski mezunlara ait belgelerin de korunduğunu, talep üzerine yıllar öncesine ait kayıtların bulunarak mezunlara ulaştırıldığını kaydetti.
Ziya Gökalp Anadolu Lisesi, 133 yıllık eğitim geçmişi, tarihi binası, müzesi ve arşiviyle Diyarbakır'ın eğitim mirasını gelecek kuşaklara taşımaya devam ediyor.
