Yükseköğretim Kurulunun (YÖK) açıklamasına göre programın ilk yılında Bilişim Teknolojileri, Donanım ve Bilgisayar Sistemleri, Siber Güvenlik ile Yapay Zeka ve Akıllı Sistemler alanlarında toplam 550 araştırmacı yetiştirilecek.
Program kapsamında seçilecek doktora öğrencileri, Türkiye'nin 23 araştırma üniversitesinde eğitim alacak. Öğrenciler doktora çalışmalarını sürdürürken aynı zamanda araştırma görevlisi olarak istihdam edilerek akademik hayata aktif biçimde dahil olacak.
Bilim, eğitim ve istihdam aynı modelde buluşacak
Yeni modelle doktora eğitimi, bilimsel araştırma ve akademik istihdamın aynı süreç içerisinde yürütülmesi amaçlanıyor.
Program sayesinde Türkiye'nin stratejik teknoloji alanlarında uzun vadeli araştırmacı kapasitesinin artırılması, araştırma üniversitelerinin bilimsel gücünün ülkenin öncelikleriyle daha fazla örtüştürülmesi ve üniversitelerde ortaya çıkan bilginin teknoloji, ürün, patent ve ekonomik değere dönüştürülmesinin hızlandırılması hedefleniyor.
Başvurular 8 Eylül'de başlayacak
Programa başvurular 8-22 Eylül tarihleri arasında YÖK tarafından oluşturulan "Öncelikli Alanlardaki Doktora Programlarına Başvuru Sistemi" üzerinden elektronik ortamda yapılacak.
Adaylar, ilan edilen programlar arasından en fazla iki farklı alanda toplam 5 tercih yapabilecek. Değerlendirme yalnızca adayların tercih ettiği programlar üzerinden gerçekleştirilecek.
Başvuru için ilgili alanlarda lisans mezunu olmak veya belirlenen lisans programlarından mezun olup ilgili alanlardan birinde tezli yüksek lisans yapıyor olmak gerekiyor.
Bilgisayar, yazılım, elektrik-elektronik, yapay zeka, mekatronik, makine, endüstri, malzeme, enerji ve havacılık-uzay mühendisliklerinin yanı sıra matematik, istatistik, bilgisayar bilimleri ve bilişim sistemleri gibi alanlardan mezun olanlar da uygun kontenjanlara başvurabilecek.
Tıp, diş hekimliği, eczacılık, hukuk ve mimarlık gibi farklı disiplinlerden mezun olan adaylar için de bazı kontenjanlar oluşturulacak. Böylece farklı akademik geçmişlere sahip yeteneklerin Türkiye'nin öncelikli teknoloji alanlarına yönlendirilmesi amaçlanıyor.
Merkezi sınav 28 Kasım'da yapılacak
Programa kabul sürecinde merkezi yazılı sınav uygulanacak. Sınav 28 Kasım tarihinde gerçekleştirilecek.
Adayların sınavdan başarılı sayılabilmesi için en az 70 puan alması gerekecek. Sınavın yüzde 50'si tüm adayların gireceği ortak temel modülden, diğer yüzde 50'si ise adayın tercih ettiği alana yönelik modülden oluşacak.
Yapay zeka alanında makine öğrenmesi, yapay sinir ağları, büyük dil modelleri, Transformer mimarisi ile güvenilir ve açıklanabilir yapay zeka konuları sınav kapsamına alınacak.
Siber güvenlik alanında kriptografi, kimlik doğrulama, tehdit modelleme, ağ ve yazılım güvenliği; bilişim teknolojilerinde programlama, veri tabanları, bulut bilişim ve yazılım yaşam döngüsü; donanım ve bilgisayar sistemlerinde ise bilgisayar mimarisi, mikroişlemciler, yüksek başarımlı hesaplama ile gömülü ve gerçek zamanlı sistemler değerlendirilecek.
Başarı puanı dört kriterle belirlenecek
Merkezi sınavın ardından adayların nihai başarı puanı dört farklı kriterin birlikte değerlendirilmesiyle hesaplanacak.
Buna göre merkezi yazılı sınav puanı nihai başarı puanının yüzde 30'unu, lisans mezuniyet notu yüzde 25'ini, ALES puanı yüzde 25'ini, yabancı dil sınavı puanı ise yüzde 20'sini oluşturacak.
Programa yerleşen adaylar, doktora eğitimlerine devam ederken araştırma görevlisi olarak da görev yapabilecek.
Araştırma görevlisi kadrolarına yapılacak atamalar ilgili üniversiteler tarafından mevcut mevzuat çerçevesinde gerçekleştirilecek. Adayların mezuniyet durumlarına göre bilimsel hazırlık eğitimi uygulanabilecek. Lisans mezunları için ise bütünleşik doktora programı uygulanacak.
Programın beş yıllık dönem sonunda yaklaşık 3 bin genç araştırmacıyı Türkiye'nin bilim, teknoloji ve akademik araştırma ekosistemine kazandırması hedefleniyor.
