Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi (KSÜ) Orman Fakültesi Peyzaj Mimarlığı Bölümü Doktor Öğretim Üyesi Mahmut Tuğluer ve ekibi tarafından geliştirilen yazılım, kentlerdeki yeşil alanların iklim değişikliğiyle mücadeleye katkısını ölçmeyi amaçlıyor.
Ağaç türü ve ölçüleri girildiğinde sonuç veriyor
Laboratuvar ve arazi çalışmalarından elde edilen bilimsel veriler doğrultusunda hazırlanan sistemde, ağaçların türü, gövde çapı ve boyu gibi bilgiler kullanılıyor. Kullanıcılar bu verileri sisteme girdiklerinde ağacın tahmini biyokütle miktarını ve depoladığı karbon miktarını öğrenebiliyor.
Yazılımın geliştirilme sürecinde ağaçların gövde çapı, boyu, yaprak ve dal örneklerine ilişkin ölçümler yapıldığını belirten Mahmut Tuğluer, elde edilen verilerden hesaplama katsayıları oluşturduklarını söyledi.
Tuğluer, bu katsayıları sisteme aktararak herkesin kullanabileceği bir karbon depolama ve biyokütle hesaplama sistemi geliştirdiklerini ifade etti.
50 binden fazla ağacın verisi hesaplandı
Parklar, yol ağaçlandırmaları ve farklı kentsel yeşil alanlarda yürütülen çalışmalar kapsamında bugüne kadar farklı türlerden 50 binin üzerinde ağacın karbon depolama miktarı hesaplandı.
Kentlerdeki ağaçların iklim değişikliğiyle mücadelede önemli rol oynadığını belirten Tuğluer, geliştirdikleri modelin orman alanlarının yanı sıra kentlerde tek başına veya dağınık şekilde bulunan ağaçların karbon depolama potansiyelini de ortaya koyduğunu kaydetti.
200 yerel ağaç türü sisteme eklenecek
CarBioSys'i geliştirmeye devam ettiklerini aktaran Tuğluer, Türkiye'ye özgü hesaplama katsayılarıyla yaklaşık 200 yerel ağaç türünü sisteme entegre etmeyi hedeflediklerini belirtti. Bu çalışmalarla Türkiye genelinde kullanılabilecek ulusal bir hesaplama yönteminin oluşturulması amaçlanıyor.
Ağaçların karbon depolama kapasitesinin yalnızca türlerine bağlı olmadığını vurgulayan Tuğluer, iklim koşulları, yetişme ortamı, ağacın yaşı, büyüklüğü, bakım ve sağlık durumunun da bu kapasiteyi etkilediğine dikkati çekti.
Kentlerde ağaçlandırma yapılırken doğru türün doğru yerde tercih edilmesi gerektiğini belirten Tuğluer, özellikle yol refüjlerinde yanlış tür seçiminin ilerleyen yıllarda trafik güvenliği ve görüş mesafesi açısından sorun oluşturabileceğini ifade etti.
COP31'de uluslararası katılımcılara tanıtıldı
Antalya'da düzenlenen COP31 kapsamında uluslararası katılımcılara da tanıtılan CarBioSys için farklı katılımcılarla işbirliğine yönelik ön protokoller imzalandı.
Yazılımın ağaç bulunan her alanda kullanılabileceğini belirten Tuğluer, yerel yönetimlerin desteğiyle il ve ilçelerdeki kent ağaçlarının envanterinin çıkarılabileceğini söyledi.
Geliştirilen sistemin yaygınlaştırılmasıyla kentlerdeki ağaç varlığının bilimsel verilerle kayıt altına alınması ve yeşil alanların iklim değişikliğiyle mücadeledeki katkısının daha doğru değerlendirilmesi hedefleniyor.




