Toplantı öncesinde gerçekleştirilen konuşmasında Zorluoğlu, engelli bireylerin kamusal yaşama tam ve etkin katılımının önemine dikkat çekerek, bu alanda yapılan çalışmaların yalnızca mevzuatla sınırlı kalmaması gerektiğini ifade etti.
“ENGELLİLERİN YAŞADIĞI ZORLUKLAR ÜLKEDEN ÜLKEYE DEĞİŞİYOR”
Bölge istişare toplantısında konuşan Vali Zorluoğlu, engelli bireylerin karşılaştığı zorlukların ülkelerin gelişmişlik düzeyi, kültürel yapı, eğitim seviyesi ve toplumsal geleneklere göre farklılık gösterdiğini belirtti. Sosyal hizmetlerin bu noktada büyük önem taşıdığına değinen Zorluoğlu, engellilere yönelik politikaların bütüncül bir anlayışla ele alınması gerektiğini dile getirdi.
“SOSYAL DEVLET, POZİTİF AYRIMCILIĞI ZORUNLU KILAR”
Zorluoğlu, sosyal devlet anlayışının engelli bireylere pozitif ayrımcılık yapılmasını zorunlu kıldığını ifade ederek şu sözleri kullandı:
“Çeşitli özel tedbirler alınarak her alanda fırsat eşitliği sunulması ve koruyucu uygulamalarla engelli bireylerin sosyal hayatta yerlerini almalarının sağlanması gerekir. Ülkemizde engelli bireylerin hak ve hukukunun korunmasına yönelik çalışmalar, Cumhuriyet’in kuruluşundan itibaren artarak devam etmektedir.”
Son yıllarda hem mevzuat hem de uygulama alanında önemli ilerlemeler kaydedildiğini söyleyen Zorluoğlu, bu gelişmelerde engelli sivil toplum kuruluşlarının ulusal ve uluslararası düzeyde yürüttüğü mücadelenin büyük payı olduğunu belirtti.
ENGELLİ HAKLARINDA TARİHSEL SÜREÇ
Engelli bireylerin sosyal yaşama katılımına yönelik çalışmaların tarihsel sürecine de değinen Zorluoğlu, Türkiye’de bu alandaki gelişmeleri şu sözlerle özetledi:
“1889 yılında İstanbul’da ilk sağır, dilsiz ve körler okulunun açılmasıyla süreç başlamıştır. 2005 yılında yürürlüğe giren ve adeta bir devrim niteliği taşıyan 5378 sayılı Engelliler Kanunu ile bu alanda çok önemli bir aşamaya gelinmiştir. 2009 yılında taraf olduğumuz Engelli Hakları Sözleşmesi ile de bu süreç adeta taçlandırılmıştır.”
DİYARBAKIR’DA ENGELLİ BİREYLERE YÖNELİK ÇALIŞMALAR
Diyarbakır’da engelli bireylere yönelik yürütülen çalışmalara da değinen Vali Zorluoğlu, devlet anlayışı çerçevesinde il genelinde her yaştan engelli vatandaşa yönelik kapsamlı hizmetler ve projeler yürütüldüğünü ifade etti. Özellikle istihdam, eğitim ve sosyal destek alanlarında önemli uygulamaların hayata geçirildiğini belirten Zorluoğlu, mevzuat açısından büyük eksiklikler bulunmadığını söyledi.
“SORUN MEVZUAT DEĞİL, ZİHNİYET MESELESİ”
Konuşmasının sonunda uygulamada ve toplumsal farkındalıkta yaşanan sorunlara dikkat çeken Zorluoğlu, engelli bireylerin günlük hayatta karşılaştığı engellerin çoğunun zihinsel dönüşüm eksikliğinden kaynaklandığını vurguladı.
“Mevzuat büyük ölçüde tamamlanmış durumda. Asıl sorun uygulamada ve zihniyet dönüşümünde. Örneğin yaya geçidine aracını park ederek engelli bir vatandaşımızın geçişini engelleyen bir sürücünün yaşattığı sorun, mevzuat eksikliği değil; empati eksikliğidir.”
Vali Zorluoğlu’nun konuşması, salondaki katılımcılar tarafından dikkatle takip edilirken, toplantı daha sonra TBMM Engelli Bireylerin Sorunlarını Araştırma Komisyonu’nun istişare oturumlarıyla devam etti.
