Amerika, Çin ve Kulp/Pasur
Kulp/Pasur’daki koza üretiminin büyüklüğünü daha anlaşılır hale getirmek amacıyla, dünya tarımında yüksek üretim paylarıyla öne çıkan iki örnekle karşılaştırma yapılabilir.
Amerika Birleşik Devletleri, dünya kabuklu badem üretiminin yarısından fazlasını gerçekleştirirken, Çin de dünya yeşil sarımsak üretiminde yaklaşık yüzde 72’lik paya sahip.
Kulp/Pasur ise bir ilçe olmasına rağmen yaş koza üretiminde Türkiye toplamının yaklaşık yüzde 72’sini tek başına gerçekleştiriyor. Bu oran, ilçenin koza üretimindeki ağırlığını ortaya koyarken, Kulp’un tarımsal üretim açısından sahip olduğu potansiyelin de dikkat çekici boyutlarda olduğunu gösteriyor.
2024 yılı verileri üzerinden yapılan değerlendirmeye göre;
Kulp/Pasur, Türkiye toplam yaş koza üretiminin yaklaşık yüzde 72’sini gerçekleştirdi.
Amerika Birleşik Devletleri, dünya kabuklu badem üretiminin yaklaşık yüzde 50’sini tek başına karşılıyor.
Çin, dünya yeşil sarımsak üretiminin yaklaşık yüzde 72’sini gerçekleştiriyor.
Bu veriler, Kulp/Pasur’un yaş koza üretimindeki konumunun yalnızca bölgesel değil, karşılaştırmalı ölçekte de dikkat çekici olduğunu ortaya koyuyor.
Koza üretimi sadece üretim değil, geçim kaynağı
Kulp/Pasur’da yaş koza üretimi, uzun yıllardır çok sayıda köyde yüzlerce üreticinin emeğiyle sürdürülüyor. Üretim, doğrudan ailelerin geçimine katkı sağlayan önemli bir ekonomik faaliyet niteliği taşıyor.
Verilere göre koza üretimi bazı dönemlerde 700’ün üzerinde üreticiye ulaşırken, 40’tan fazla köy de üretim sürecinin içerisinde yer alıyor.
Bu rakamların her birinin arkasında bir üretici, bir aile, bir köy ve büyük bir emek bulunuyor. Bu nedenle koza üretimine yalnızca tonaj ve ekonomik değer üzerinden değil, ilçenin sosyal ve ekonomik yaşamına sağladığı katkı açısından da bakılması gerekiyor.
Üreticinin emeği görünür hale getirilmeli
Kulp/Pasur’un koza üretimindeki başarısının yalnızca istatistiklerde kalmaması gerektiğine dikkat çekiliyor. Onlarca köyde üretim yapan insanların emeğinin görünür hale getirilmesi, üreticilerin moral ve motivasyonunun artırılması ve genç kuşakların koza üretimine ilgisinin yeniden canlandırılması büyük önem taşıyor.
Bu kapsamda ilçe genelinde yaş koza üretimini sahiplenen bir sosyal farkındalık ve dayanışma kampanyası düzenlenebileceği belirtiliyor.
İlçe girişleri ve merkezi noktalar başta olmak üzere billboardlar, iş yerleri, kahvehaneler, kurumların girişleri ve uygun diğer alanlarda Kulp’un koza üretimindeki başarısını anlatan afiş ve görsellere yer verilmesi öneriliyor.
Böyle bir çalışma sayesinde üreticilerin yıllardır tarlalarda ve köylerde verdiği emek görünür hale getirilebilir ve koza üretimi ilçenin ortak gururuna dönüştürülebilir.
Pasur sevdalılarına çağrı
Üreticilerin emeğini onurlandırmak, ilçe genelinde moral ve motivasyonu yükseltmek, başarıyı daha ileri taşımak ve çevredeki üreticilere ilham vermek amacıyla Pasur sevdalılarına çağrıda bulunuluyor.
Bu etkinliğin hayata geçirilmesi için Kulp/Pasur’a gönül veren kurum, kuruluş ve kişilerin sponsorluk desteği sunmasının önemli bir katkı sağlayacağı ifade ediliyor.
Böyle bir organizasyonun gerçekleştirilmesi halinde Kulp’un koza üretimindeki başarısının yerel ve ulusal medyanın yanı sıra uluslararası platformlarda da gündeme gelmesinin mümkün olabileceği belirtiliyor.
Kulp’un koza üretiminin daha geniş kitlelere tanıtılması, hem ilçenin bilinirliğine katkı sağlayabilir hem de üreticilerin moral ve motivasyonunu artırabilir.
Belki de bu farkındalık ve sahiplenme, önümüzdeki yıllarda koza üretiminin daha da artmasına ve çevredeki üretim alanlarının da bu başarıdan ilham almasına vesile olacaktır.
Hazırlayan: Mahfuz DENİZ-JCI ÖDÜLLÜSÜ-Veri Analisti
