İlk çağlarda Diyarbakır'da dini inanışlar !

Sümer ve Akad uygarlıklarından kalma belgelerden, M.Ö. 3500 yıllarında Dicle-Fırat nehirleri arasında kalan bölgeye Subartu, buralara yerleşmiş kabilelere de Subaru denildiği, anlaşılmaktadır. Diyarbakır’a yerleşen ilk medeni halkın da Subarular’dan sayılan Hurriler olduğu kabul edilmektedir. Hurriler’in Diyarbakır kent merkezine egemen olmaları hakkındaki bilgilere, Hurri-Hitit ilişkilerini anlatan belgelerde rastlanmaktadır. Hurrilerin, Ari ırktan bir kavim oldukları ve doğudan muhtemelen İran yaylasından gelip yerleştikleri tahmin edilmektedir. Uzun müddet Hurri adı altında yaşayan boylar M.Ö. II. binin ortalarında Hurri ve Mitanni adı altında iki konfederasyona ayrıldılar. ilk zamanlarda Hurri Krallığı daha büyük ve kuvvetli iken sonraları Mitanni Krallığı yavaş yavaş Hurri Krallığı aleyhine genişledi ve M.Ö. XVI. yy sonlarında Hurri Krallığını ortadan kaldırarak Hurrilere ait toprakları ele geçirdi. Böylece Diyarbakır bölgesinin kuzeybatı, batı ve güneybatı bölümü de Mitanni ülkesinin sınırları içinde kaldı. Hurrilerin, Anadolu kültürü üzerindeki etkileri, Hitit dini ve mitolojisinde görülmektedir. Anadolu’da Kizzuwatta’nın (Adana ve civarı) zaptı Hurri Tanrıları’nın kitle halinde Hitit Panteonu’na girmesine yol açmış, Hitit tabletlerinde Hurrilerin törenleri dile getirilmiştir.Hurriler döneminde Mitraizm inancının da olduğu, bu dönemden kalan belgelerden anlaşılmaktadır.(Kaynak:Hayreddin kızıl)