Uzun bir süredir ekonominin patronları mevcut ekonomik tablonun olumlu anlamda değişeceğini, rüzgarın çiftçiden, esnaftan, halktan yana eseceğini dillendiriyor. Bu söylem dile yerleştikçe durum ise tam tersine dönüyor. Her geçen gün vatandaş, çiftçi, esnaf ekonomik tablonun yünü daha fazla sırtlıyor, vatandaşın cebinde eskilerin değimi ile bir dirhem kalmıyor, esnafın beli büküldükçe bükülüyor, çiftçi ise üretimden çekilmek için ilk fırsatı kolluyor. Özelliklede çiftçi ve esnaflar yaşadıkları soruna çare olacak, çözümü dört gözle bekliyor ve atılması gereken adımların biran önce hayata geçilmesini bekliyor.
Bu durum ülke genelinde olduğu gibi Diyarbakır’da da ağır biçimde his ediliyor. Diyarbakırlı çiftçiler mazot yükü altında ezilirken, esnaf ise prim ve diğer borçlar altında kıvranıyor. Çiftçiler mazot için vergi düzenlemesini talep ederken, esnaflar ise kendileri için can suyu olacak yapılandırma seçeneğinin çıkarılmasını umut ediyor.
Hangi esnafa dokunsan bin ah işitiliyor. Birçok esnaf, gelirlerinin giderlerini karşılayamadığını ve ekmek teknelerini borç içerisinde çevirdiklerini belirtiyor. Vergi yükünün dışında borçlar ile de boğuşmak zorunda kalan esnafların büyük çoğunluğu ise işyerlerine kilit vuruyor. Özelliklede küçük esnafın merkezi olan Bağlar ilçesinde her geçen gün bir işyeri kepeklerini açmamak üzere indiriyor, tahliye edilen işyerlerinin çoğu uzun zaman yeni alıcı veya kiracı bulamıyor.
Bu durum sadece esnafın, çiftçinin yük taşımasına neden olmuyor. Milyonlarca kişiyi de etkiliyor. Çünkü esnaf istihdam açısından geniş kitlelerin iş bulabildiği bir alanı inşa ediyor. Ancak zor süreç ile boğuşan esnafların birer birer kepek indirmesi istihdam açısından da büyük bir sorun oluşturuyor. Mazot yükü altında inleyen çiftçi ise sebze ve meyve fiyatlarını yüksek seviyeye çekmek zorunda kalıyor, bu durum ise hem vatandaşların cebindeki alevi harlıyor, hem de ekonomik tablonun bozulmasına yol açıyor.
Çözüm Yolu
Alışıldık yöntemler ile çareyi vergileri artırmakta bulan ekonominin patronlarına verilecek 2 önemli tavsiye bulunuyor. Bunlar artık tavsiye niteliğinden çok önce çıktı ve artık zorunlu olarak uygulanması gereken yöntemler oluyor.
İlk olarak hem vatandaşın, hem de çiftçinin büyük sorunu olan mazottan vergilerin tamamen kaldırılması gerekiyor. Vergilerden arındırılan mazot çiftçiyi üretime sevk eder ve böylece sebze ve meyve fiyatlarındaki artış durdurulabilir. Fiyat artışının durması ise doğrudan milyonların cebindeki para miktarının korunmasına yol açacağı için vatandaşlara da büyük yardım sağlayacaktır.
İkinci çözüm yolu ise devletin alacaklarını kolay şekilde tahsil etmeye yarayacak ve esnafları düze çıkaracak olan yapılandırma seçeneğinin biran önce uygulanmasıdır. Yapılandırma sadece bir seçenek olmanın çok ötesinde olarak milyonlarca kişiyi de etkiliyor. Çünkü yapılandırma ile düze çıkacak olan esnaf, ucuz gıdaya erişimin de öncüsü olacaktır.
Aksi Takdirde!
Şayet her 2 seçeneğin uygulanmaması takdirde ekonominin değirmenine can suyu taşıyan esnaf, büyük oranda bitme noktasına gelecektir. Elde kalan sınırlı sayıda işletme ise ne istihdama nede sektörlerin gelişmesine katkı sunamayacaktır. Çiftçi fiyatlarını yüksek seviyelere çıkarmaya devam edecek ve gıda enflasyonu durdurulamayacak hale gelecektir.