Diyarbakır’da esnafın büyük bölümünün ekonomik darboğaz içinde olduğunu belirten Ebedinoğlu, özellikle Bağ-Kur primleri ve gecikme faizlerinin esnafı çıkmaza sürüklediğini ifade etti. Kentte yalnızca yüzde 35’lik bir kesimin Bağ-Kur primlerini düzenli ödeyebildiğini belirten Ebedinoğlu, geri kalan yüzde 65’lik esnafın ise her geçen gün artan faiz yükü altında borç batağına sürüklendiğini kaydetti.
“Esnaf çalışırken eziliyor, emekli olunca da geçinemiyor”
Açıklamasında sosyal güvenlik sistemindeki eşitsizliklere dikkat çeken Ebedinoğlu, bir esnafın bugün aylık yaklaşık 11 bin 800 TL Bağ-Kur primi ödediğini, ancak yıllarca prim yatırdıktan sonra emekli olduğunda aldığı maaşın 20-21 bin TL seviyelerinde kaldığını söyledi. Bu tablonun kabul edilemez olduğunu belirten Ebedinoğlu, “Esnaf çalışırken ağır prim yükü altında eziliyor, emekli olduğunda ise insanca yaşayabilecek bir gelir elde edemiyor” dedi.
Bağ-Kur’luların yıllardır prim günü konusunda işçilerle eşit şartlara sahip olmadığını vurgulayan Ebedinoğlu, uzun süredir gündemde olan prim gün sayısının 9 bin günden 7 bin 200 güne düşürülmesi talebinin artık karşılık bulması gerektiğini söyledi. Verilen sözlerin hayata geçirilmesini isteyen Ebedinoğlu, bu düzenlemenin milyonlarca esnaf için hayati önem taşıdığını ifade etti.
“Borcu olmayanın değil, zor durumdaki esnafın krediye ihtiyacı var”
1 Ocak itibarıyla uygulamaya giren esnaf kredisi sistemini de eleştiren Ebedinoğlu, kredi kullanabilmek için SGK, Bağ-Kur ve vergi borcunun bulunmaması şartının sahadaki gerçeklerle örtüşmediğini savundu.
Ekonomik sıkıntı yaşayan esnafın zaten borç yükü altında olduğunu belirten Ebedinoğlu, “Krediye ihtiyaç duyan kesim borcunu çevirmekte zorlanan esnaftır. Borcu olmayan, ekonomik olarak rahat bir işletmenin krediye erişim ihtiyacı zaten sınırlıdır” ifadelerini kullandı.
Bu uygulama nedeniyle devletin adeta esnafı SGK ve vergi dairesinin tahsildarı haline getirdiğini söyleyen Ebedinoğlu, krediye ulaşamayan işletmelerin kira, elektrik, personel maaşı ve hammadde giderlerini karşılayamaz hale geldiğini dile getirdi.
Yüksek faizler ve durgun piyasa esnafı vuruyor
Küçük esnafın en büyük sorunlarından birinin de banka faizleri olduğunu belirten Ebedinoğlu, ticari kredi faizlerinin birçok işletmenin altından kalkamayacağı seviyelere ulaştığını söyledi.
Piyasadaki durgunluk nedeniyle tahsilatların yapılamadığını kaydeden Ebedinoğlu, bunun zincirleme bir ekonomik krize dönüştüğünü belirtti. Çekini, senedini, çalışan maaşını ve kira giderini ödemeye çalışan esnafın finansmana ulaşamadığını ifade eden Ebedinoğlu, binlerce işletmenin kapanma riskiyle karşı karşıya olduğunu vurguladı.
“Mahalle esnafı korunmadan yerel ekonomi ayakta kalamaz”
Enerji maliyetleri, stopaj yükü, kira artışları, POS komisyonları ve artan vergi yükünün de esnafı ciddi şekilde etkilediğini belirten Ebedinoğlu, kayıt dışı ekonomiyle mücadelede yaşanan eşitsizliklerin de küçük işletmelerin aleyhine işlediğini söyledi.
Zincir marketlerin kontrolsüz büyümesine dikkat çeken Ebedinoğlu, mahalle esnafının her geçen gün güç kaybettiğini ifade ederek, “Küçük işletmeler korunmadan yerel ekonomi korunamaz” dedi.
Hükümete çağrı: “Kapsamlı destek şart”
DESOB Başkanı Ebedinoğlu açıklamasında hükümete ve ilgili kurumlara da çağrıda bulundu. Esnafın ayakta kalabilmesi için acil adımlar atılması gerektiğini belirten Ebedinoğlu, Bağ-Kur primlerinin ödeme gücüne göre yeniden düzenlenmesini, gecikme faizlerinin silinmesini veya düşürülmesini, kapsamlı bir yapılandırma sisteminin hayata geçirilmesini istedi.
Ayrıca Bağ-Kur prim gün sayısının 7 bin 200’e düşürülmesi, esnaf kredilerindeki SGK ve vergi borcu şartının yeniden düzenlenmesi, küçük esnafa yönelik düşük faizli destek paketlerinin hazırlanması ve zincir market yasasının çıkarılması taleplerini sıraladı.
Elektrik, kira ve vergi yükü konusunda da esnafa özel destek mekanizmalarının oluşturulması gerektiğini belirten Ebedinoğlu, “Esnaf ve sanatkâr bu ülkenin omurgasıdır. Esnafın olmadığı yerde üretim olmaz, istihdam olmaz, sosyal hayat olmaz. Esnaf ayakta kalırsa şehir ayakta kalır, ekonomi ayakta kalır” diye konuştu.
Ebedinoğlu, DESOB olarak esnaf ve sanatkârların sesi olmaya devam edeceklerini belirterek, sorunların çözümü için mücadeleyi sürdüreceklerini ifade etti.
